Hoi Dwiezel,
Tsja, gewone mensentaal... Wat is gewoon? Ik hoop dat je een piano gewoon vind en dat gewone mensen wel eens een piano hebben gezien
, dan zijn we al een heel eind.
Jij hebt een harp een C. Je kunt dan met gaatje 4 tm 7 een toonladder spelen (do-re-mi-fa-so-la-ti-do). In jouw geval (c harp) is dit de toonladder van C. Alle andere noten op gaatjes 1 tm 3 en 8 tm 10 zijn ook noten uit deze toonladder. Daarom heet je harp een C harp. Je kunt dus liedjes spelen in de toonladder van C. En dit heet spelen in de eerste positie. Op de piano is dit als het spelen op alleen de witte toetsen.
Heb je nou een harp in F, dan kun je natuurlijk ook do-re-mi-fa-so-la-ti-do spelen op gaatje 4 tm 7; maar alles klinkt net een paar toontjes toontje lager (ik heb een lage F-harp). Je speelt liedjes in F, maar nog steeds in eerste positie. Als je op de piano een toonladder in F wilt spelen (do = F) kom je erachter dat je het met de witte toetsen alleen niet meer redt. De vierde toon (de b) moet je een halve toon verlagen naar een zwarte toets (de bes).
Als je nu op een
C-harp een
toonladder van F wilt spelen, loop je dus altijd tegen die verlaagde B aan. Die lukt niet want er zit een B op je harp! MAAR:
Het karakteristieke van blues is de zogenaamde
blue note. Dit is een wat afwijkende noot dan die je "normaal" zou verwachten. Het mooie is dat je die
blue note kunt vinden door de 7e toon uit de "normale" toonladder een halve toon te verlagen. Voor de C-harp is de 7e toon... een B! (Geweldig he).
Je ziet dus dat als je op een C-harp in de toonsoort F speelt, dat je automatisch de
blue note kunt spelen! Het spelen in F op een C-harp (dus do = F) heet spelen in de tweede positie. De manier waarop de noten op je harp liggen (met name in de gaatjes 1 tm 6) is erg geschikt om in de tweede positie blues mee te spelen.
Maar het kan nog erger! Als je op de piano begint bij een bes, zul je zien dat je niet 1 maar twee zwarte toetsen nodig hebt om een do-re-mi te spelen, namelijk de bes (okee deze twee keer) en de es. Als je op een C-harp in de toonsoort Bes speelt "mis" je dus eigenlijk twee noten. Je speelt in derde positie. Om dit weer een beetje recht te breien kun je noten gaan benden.
Zo gaat dit maar door. Naarmate je een positie hoger speelt, mis je steeds meer noten van de "gewone" do-re-mi" en moet je steeds meer kunsten uithalen om nog gewoon te kunnen spelen. Tenzij...
Je niet in de normale do-re-mi toonladder wilt spelen natuurlijk! De vierde positie komt volledig overeen met de mineur toonladder. Op jouw C-harp kun je dus heel makkelijk liedjes in Es-mineur spelen (of je die vaak zult tegen komen is een tweede
)
Kort door de bocht kun je dus gewone liedjes in eerste positie spelen, blues in tweede positie, en mineur liedjes in vierde positie.
Ik hoop dat het een klein beetje duidelijk is. Oh ja, eerste positie noemen ze ook wel straight harp, tweede positie ook wel cross harp en derde positie double cross harp.
Speel ze,
Peter
PS: gewone mensentaal kost wel veel woorden hoor!
